Als je langdurig ziek bent en niet kunt werken, kom je al snel de term wat betekent wia tegen. Het gaat om de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Deze wet bepaalt of je na twee jaar ziekte recht hebt op wia uitkeringen. Er bestaan verschillende soorten wia uitkeringen, afhankelijk van hoeveel je nog kunt werken. Ook speelt het uwv een belangrijke rol, want het uwv beslist uiteindelijk of je recht hebt op een wia uitkering.
Belangrijkste informatie in één oogopslag
| Onderwerp | Uitleg |
|---|---|
| Betekenis WIA | Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen |
| Duur ziekte | Na 2 jaar ziekte kun je recht krijgen op een wia |
| Soorten WIA | WGA en IVA |
| WGA uitkering | Voor gedeeltelijk arbeidsongeschikten |
| IVA uitkering | Voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten |
| UWV beslist | Bepaalt op basis van je arbeidsvermogen |
| Re integratie | Verplicht bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid |
Wat houdt WIA in
De wia valt onder de wet werk en inkomen en is bedoeld om werknemers te helpen die door ziekte niet meer of maar deels kunnen werken. De wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen bestaat uit twee soorten wia uitkeringen. Na een jaar ziekte en verlenging van nog een jaar beoordeelt het uwv je situatie. Pas daarna kijkt het uwv of je recht op een wia hebt. Als je 35% of meer arbeidsongeschikt bent, kun je mogelijk een uitkering krijgen. Je inkomen hangt dan af van je arbeidsvermogen en het soort wia uitkering dat je ontvangt.
De 2 soorten wia uitkeringen
Er zijn 2 soorten wia uitkeringen: de wga uitkering en de iva uitkering. Ze verschillen in de mate van arbeidsongeschiktheid en de duur van de uitkering.
WGA uitkering
De wga staat voor werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Deze uitkering is bedoeld voor werknemers die nog gedeeltelijk kunnen werken. De wga loongerelateerde uitkering berekent het bedrag op basis van het loon dat je eerder verdiende. Vaak wordt daarna de wga staat toegepast, een vervolgregeling met andere voorwaarden. De wet werk bepaalt dat werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten verplicht moeten proberen te re integreren. Zo kun je inkomen naar arbeidsvermogen behouden.
IVA uitkering
De iva staat voor inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten. Deze uitkering is voor mensen die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn. De iva uitkering biedt een stabiele inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten. De iva staat voor inkomensvoorziening bij mensen die nauwelijks kans hebben op herstel. Als je een iva uitkering krijgt, hoef je meestal niet te re integreren. Het is bedoeld als bescherming voor wie geen arbeidsvermogen meer heeft.
Wanneer krijg je een wia uitkering
Niet iedereen krijgt zomaar een wia uitkering. De regels zijn streng. Het uwv beslist of je arbeidsongeschikt genoeg bent. Meestal moet je eerst twee jaar ziekte hebben gehad. Tijdens die tijd betaalt je werkgever of je krijgt ziektegeld. Na twee jaar beoordeelt het uwv je situatie. Het kijkt naar je arbeidsvermogen, of je nog in loondienst bent, en hoeveel je kunt verdienen. Soms kun je deels werken, maar niet je oude loon verdienen. In dat geval is werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten mogelijk via de wga uitkering.
Soorten wga uitkeringen en inkomensvoorziening
De wet werk en inkomen kent verschillende vormen van wga uitkeringen. Naast de wga loongerelateerde uitkering is er de vervolguitkering en loonaanvulling. Hoe lang je deze uitkering krijgt, hangt af van je arbeidsverleden. Wie volledig arbeidsongeschikt is, heeft recht op een iva uitkering. De inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten zorgt voor financiële zekerheid zolang je situatie niet verandert. Zo blijft je inkomen op niveau, ook zonder mogelijkheid om te werken.
Re integratie en werkhervatting
Een belangrijk onderdeel van de wia is re integratie. Werknemers die gedeeltelijk arbeidsongeschikt zijn, moeten proberen te werkhervatten. Dat heet werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Het doel is dat werknemers weer inkomen naar arbeidsvermogen kunnen opbouwen. Het uwv helpt bij dit proces. Ook de werkgever heeft een rol. De regels schrijven voor dat de werkgever moet meewerken aan re integreren. Zo blijft de kans op herstel en inkomen behouden, ook als de kans klein is dat je volledig herstelt.
Voorbeeldsituatie
Neem bijvoorbeeld Pieter Jansen, geboren op 12 april 1980 en woonachtig in Rotterdam. Hij werkt als monteur in loondienst en wordt langdurig ziek. Na twee jaar ziekte vraagt hij een wia uitkering aan. Het uwv kijkt naar zijn arbeidsvermogen en besluit dat hij 55% arbeidsongeschikt is. Hij krijgt een wga loongerelateerde uitkering. Pieter is getrouwd met Laura Jansen, geboren 5 augustus 1983. Samen hebben ze twee kinderen, Emma (13 jaar) en Ruben (10 jaar). Zijn inkomen is gedaald, maar dankzij de wet werk en inkomen kan hij via werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten weer aan de slag, al verdient hij niet zijn oude loon. De familie maakt er het beste van – en Pieter houdt zijn humor: “Ik heb minder inkomen, maar meer tijd voor mijn kinderen!”
Regels en voorwaarden
De regels van de wia zijn duidelijk maar streng:
- Je moet minimaal 35% arbeidsongeschikt zijn
- Je moet twee jaar ziekte hebben gehad
- Je werkgever moet meewerken aan re integratie
- Het uwv beslist over je recht op een wia uitkering
Soms is de kans klein dat je weer volledig kunt werken. Dan heb je recht op de inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten. Heb je nog arbeidsvermogen, dan val je onder de wga. Wie hulp wil bij financiële planning kan bijvoorbeeld inspiratie opdoen via artikelen zoals vermogen Raven van Dorst op businesshacks.nl/vermogen-raven-van-dorst/, waar wordt uitgelegd hoe bekendheden met inkomen omgaan.
Belangrijke punten over het inkomen
- Je krijgt een wia uitkering gebaseerd op je oude loon
- Een loongerelateerde uitkering duurt vaak 2 tot 38 maanden
- Daarna volgt soms een vervolguitkering of loonaanvulling
- De hoogte hangt af van je arbeidsvermogen en het percentage arbeidsongeschiktheid
Samenvatting
De wia is een regeling uit de wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Ze zorgt ervoor dat werknemers die na twee jaar ziekte niet meer kunnen werken, toch een uitkering krijgen. De twee soorten wia uitkeringen zijn de wga en de iva. De wga staat voor werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten en richt zich op mensen die nog kunnen werken. De iva staat voor inkomensvoorziening volledig arbeidsongeschikten en is bedoeld voor mensen zonder arbeidsvermogen. Het uwv beslist wie recht heeft op een wia, en de regels zijn vastgelegd in de wet werk. Zo blijft het inkomen beschermd, zelfs als je je oude loon niet meer kunt verdienen.
Veelgestelde vragen
De wia betekent Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Het is een regeling voor werknemers die langdurig arbeidsongeschikt zijn.
Na twee jaar ziekte beoordeelt het uwv je arbeidsvermogen en beslist of je recht op een wia hebt.
Ja, de wga staat voor werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten. Je kunt vaak gedeeltelijk werken en daarmee inkomen naar arbeidsvermogen verdienen.
